UAP: Yanıtları Değiştirmeyen Açık LLM Reklam Protokolü
UAP, LLM sağlayıcılarının yanıtları değiştirmeden ve konuşma bağlamını sızdırmadan reklam satmasını sağlayan açık kaynaklı bir protokol.
ChatGPT'nin Şubat 2026'da eklediği sponsorlu bağlantılar kapalı bir sistemde çalışıyor; OpenAI'nin Advertiser API'si tek bir yüzeyi satıyor ve başka hiçbir taraf bu pazara giremiyor. Model sunan diğer herkes için gelir modeli yok, ve konuşmayı bir reklam sunucusuna gönderip kazanan içeriği prompta yapıştırmak gibi kestirme yollar hem özel bağlamı sızdırıyor hem de reklamverene modelin akıl yürütmesine yazma yetkisi veriyor.
UAP (Universal Ad Protocol), bu iki başarısızlığı mimari olarak imkânsız kılan açık, Apache-2.0 lisanslı bir spesifikasyon. Üç değişmez ilke tanımlıyor: bağlam sınırlaması (konuşma metni asla sunum düğümünün dışına çıkmaz), yanıt bütünlüğü (reklamın varlığı yanıtı hiçbir şekilde etkileyemez) ve kazanılmış ödeme (ödeme, sunum düğümünün iddiasına değil doğrulanmış ölçüme dayanır). Bu iddiaları kanıtlamak için üç mekanizma var: yanıt özetinin açık artırmadan önce taahhüt edilmesi, deterministik bir birleştiricinin bayt eşitliğiyle doğrulanabilmesi ve trafiğin bir kısmının reklamsız tutulup sapmaların istatistiksel olarak tespit edilmesi.
Protokol iki karar mimarisi sunuyor: barındırılan (exchange açık artırmayı çalıştırır, sinyal k-anonimlik eşiğiyle sınırlıdır) ve yerel (imzalı kampanya paketleri cihaza senkronize olur, açık artırma tam özel bağlamla cihaz üzerinde çalışır — Chrome'un Protected Audience API'sine benzer bir yaklaşım). Var olan OpenAI uyumlu sunucular (vLLM, SGLang, Ollama, llama.cpp, TGI, LM Studio) için tek bir ara katman entegrasyonu yeterli, ve reklam yolundaki herhangi bir hata orijinal yanıtı hiç etkilemiyor.
Spesifikasyon şu anda taslak aşamasında ve taslaktan çıkmak için iki bağımsız, birlikte çalışabilir uygulama gerektiriyor. Python ve JavaScript'te birbirinden bağımsız yazılmış iki referans uygulama artık byte-seviyesinde birbirine eşdeğer sonuçlar üretiyor.
Bu sentez, kaynağından yapay zeka tarafından üretildi; insan editör ya da elle onay adımı yoktur. Nasıl çalışıyoruz